Blue Deal

Op deze pagina vind je alle watergerelateerde acties waar de Blue Deal coördinator bij betrokken is. 

In het voorjaar van 2024 lanceerde de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) een nieuwe oproep van ‘Levend Water’. Het Regionaal Landschap Leie en Schelde nam initiatief om samen met Stad Kortrijk en de Provincie West-Vlaanderen een projectdossier in te dienen om de Grote Spiere/Fabrieksbeek te herwaarderen.

Het beoogde projectgebied ligt ten zuiden van de dorpskern Rollegem, een deelgemeente van Kortrijk. Rollegem ligt in het valleigebied van enerzijds de Grote Spiere en anderzijds de Weimeersbeek. Beide waterlopen stromen doorheen een golvend agrarisch landschap en bevinden zich in het West-Vlaamse deel van het Bovenscheldebekken. Ter hoogte van de begraafplaats en de RWZI Rollegem stroomt de Weimeersbeek in de Grote Spiere. Vanaf dit punt wordt de Grote Spiere in de volksmond ook ‘Fabrieksbeek’ genoemd.

Met dit project willen we het waterbufferend vermogen van de Grote Spiere/Fabrieksbeek vergroten. Doel is om wateroverlast te beperken en de sponsfunctie van de bodem te verbeteren. We stellen maatregelen voor die het natuurlijk profiel van de beek en oever herstellen, om zo de waterkwaliteit en biodiversiteit van de beek te verbeteren.

Verdere willen we het valleilandschap opwaarderen met extra kleine landschapselementen (o.a. houtkanten, solitaire bomen, kruidenrijk grasland). Op die manier willen we de begraafplaats, speel- en ravotzone en waterloop verbinden en beter integreren in het landschap. Met de inrichting van een rust- en stilteplek langs de waterloop verbinden we inwoners opnieuw met het water en het landschap. Daarnaast bevat het project ook enkele maatregelen om de samenwerking tussen landbouw, natuur en de buurtbewoners te versterken.

In december 2024 volgde goed nieuws. De aanvraag werd goedgekeurd en de uitwerking kan in 2025 van start gaan.

De klimaatverandering confronteert ons met een gewijzigd neerslagpatroon. Intense perioden van korte, hevige buien wisselen af met langere periodes van droogte. Om hiermee om te gaan stelde elke gemeente in Vlaanderen een hemelwater- en droogteplan op. Het plan bevat een integrale en gebiedsdekkende visie over het beheer van hemelwater in de gemeente: van hergebruik over infiltratie en buffering tot afvoer. Het plan bevat bovendien enkele maatregelen die op korte termijn gerealiseerd kunnen worden, zoals onthardingskansen en waterbesparende maatregelen in woonkernen.

In 2024 nam de Blue Deal Coördinator van het RLLS initiatief om afgewerkte hemelwater- en droogteplannen te screenen naar haalbaarheid, prioriteit en effectiviteit, én daarbij de 13 Zuid-West-Vlaamse gemeenten te ontzorgen richting realisatie van enkele acties. Gesprekken met Zwevegem, Harelbeke en Lendelede rond concrete acties werden reeds opgestart. Om enkele acties uit de HWDP versneld te realiseren en te vermijden dat deze in de kast verdwijnen, werd een eerste verkennend overleg ingepland samen met betrokken partners Aquafin, Fluvius, Leiedal en de Provincie West-Vlaanderen.  

De regio Zuid-West-Vlaanderen is zeer ambitieus rond het versterken van water in het landschap. Er lopen tal van strategische visies en gebiedsgerichte initiatieven om de beschikbare open ruimte te beschermen en het watersysteem weerbaarder te maken tegen de gevolgen van de klimaatverstoring: 

• Water+Land+Schap 1.0 (Gaverbeekvallei)
• Water+Land+Schap 2.0 (Van beek tot bodem)
• Weerbaar Waterlandschap (Midden- en Zuid-West-Vlaanderen)
• Riviercontract Heulebeek
• Rivierherstel Leie (inrichtingsplan Posthoornhoek)

De Blue Deal Coördinator volgt verschillende overlegmomenten, netwerkdagen, workshops en terreinbezoeken nauwlettend op en geeft inhoudelijke ondersteuning bij de opmaak van een gedragen gebiedsvisie en bijhorend actieplan. Doel is om in de nabije toekomst enkele concrete acties te verwezenlijken op het terrein.