Broedbroeders

Het zuiden van ons werkingsgebied is gekenmerkt door een open akkerlandschap. Typerend voor dit landschap is de aanwezigheid van akkervogels: de veldleeuwerik fluit er zijn lied, de kievit maakt er sierlijke baltsvluchten en patrijzen schuilen in de akkerranden. 

De laatste decennia werd het steeds stiller op deze akkers. Akkervogels staan onder druk en hun populaties dalen. Door schaalvergroting en toenemende landbouwactiviteit verdwijnen kleine landschapselementen, verloren hoekjes of braakliggende percelen. Het zijn net deze 'hoekjes en kantjes' die akkervogels als grondbroeders nodig hebben. 

Met dit project springen we in de bres voor akkervogels in Zuid-West-Vlaanderen.

Naast Regionaal Landschap Leie en Schelde maken ook Inagro en Boerennatuur deel uit van de 'Broedbroeders'. 

Inagro is een ervaren partner wat betreft het onderzoek naar akkervogelvriendelijke teelten op maat van lokale landbouwers. Boerennatuur Vlaanderen is al langer actief in de regio en zal zich voornamelijk toeleggen op het betrekken en bereiken van landbouwers uit de regio. Want zonder landbouwers, geen akkervogels! 

Andere partners zijn Vogelwerkgroep Zuid-West-Vlaanderen, Natuurpunt, WBE Wulfsberg-Hollendries, VLM en Boerenbond.

Een eerste doelstelling binnen het project is het opzetten van een lokaal akkervogelnetwerk, waarin alle actoren die actief zijn binnen de perimeter vertegenwoordigd zijn. Het gaat dan om jagers en WBE's, de Zuid-West-Vlaamse vogelwerkgroep en uiteraard lokale landbouwers. 

Met deze werkgroep zetten we de lijnen uit om lokaal akkervogelpopulaties te laten herleven. Tijdens samenkomsten en praktijkbezoeken op het veld leren we elkaar kennen en werken we met  wederzijds respect toe naar een actieplan voor onze regio. 

Om te achterhalen welke teelten geschikt zijn voor zowel landbouwer als akkervogel testen we een aantal akkervogelvriendelijke maatregelen uit bij lokale landbouwers. Geïnteresseerde landbouwers kunnen zelf bepalen welke teelten voor hen het meest aansluiten binnen de bedrijfsvoering.

Een greep uit de mogelijkheden: 

• Vlinderbloemigen met gefaseerd maaibeheer
  
  Vlinderbloemigen, zoals luzerne en rolklaver, zijn interessante eiwitrijke gewassen die gebruikt worden als veevoeder. Een strak maaibeleid is echter nefast voor akkervogels. Door de maaidata wat te verlaten of een gefaseerd maaibeleid toe te passen kunnen de aanwezige akkervogels succesvol broeden en bekom je een win-win. 
  
  
• Brede inzaai van graan met onderzaai van klaver.
  
  Deze teelt lijkt sterk op de courante graanteelt maar zorgt voor meer ruimte tussen de graanrijen. Het voordeel? Akkervogels zoals de veldleeuwerik kunnen hierin makkelijker foerageren en nestelen. Door klaver in te zaaien tussen de graanrijen ontstaat er na de graanoogst bovendien een bloemenzee van klavers die op hun beurt insecten trekken en meteen ook extra nutriënten binden in de bodem. 
  
  
• Vogelstoppels.
  
  Vogelstoppels zijn percelen waar de stoppels blijven staan na de graan of maisoogst. Door deze stoppels na oogst niet in te werken maar te laten liggen tot het broedseizoen het jaar erop, ontstaat een open structuur waar spontaan kruiden kunnen kiemen. Deze uitgangssituatie zorgt voor een laag en structuurrijk beeld dat zowel een prima winterverblijf als broedhabitat biedt voor tal van akkervogels. De landbouwer in kwestie laat het perceel een jaartje rusten en kan na het broedseizoen terug aan de slag op de akker.

Om het succes van de teelten nauwgezet te kunnen opvolgen werken we samen met de Zuid-West-Vlaamse Vogelwerkgroep. Aan de hand van zomer- en wintertellingen op de ingerichte percelen proberen we een beeld te krijgen van welke teelten succesvol zijn en verder in de regio verspreid kunnen worden.

Via praktijkbezoeken laten we landbouwers, jagers en natuursector kennismaken met teelten en beheermaatregelen die bijdragen aan akkervogelherstel. We geven het woord aan lokale deelnemers en vragen hun ervaring met een bepaalde teelt, beheermaatregel of zaadmengsel te delen.

Als 'Broedbroeders' onder elkaar zoeken we zo naar antwoorden om de Zuid-West-Vlaamse akkervogels opnieuw wind in de vleugels te geven! 

Heb je vragen? Of ben je geïnteresseerd om mee te werken? Neem contact op!

Het project werd mogelijk met de steun van de Provincie West-Vlaanderen via de oproep ‘Plattelandsstrategie Zuid-West-Vlaanderen'